इटहरी । नेपाल विद्युत प्राधिकरणको नेतृत्वमा सङ्खुवासभाको भोटखोला गाउँपालिकामा निर्माण हुने १,०६३ मेगावाटको माथिल्लो अरुण अर्धजलाशययुक्त जलविद्युत आयोजनाको पहुँच मार्ग निर्माण सुरु भएको छ।
भौगोलिक रूपमा विकट रहेको आयोजनास्थलमा विद्युतगृहबाट बाँधस्थलसम्म पुग्न २१ किलोमिटर लामो सडक बनाउने कार्य तीव्र रूपमा अघि बढिरहेको छ। यसमध्ये दुई किलोमिटर सुरुङ मार्ग निर्माण गर्नुपर्नेछ।
निर्माण कार्य र पहुँच मार्ग
भोटखोला गाउँपालिका–४ गोलाबजारस्थित छोङराङमा प्रस्तावित विद्युतगृहबाट वडा नं २ चेपुवामा पर्ने बाँधस्थलसम्म सडक निर्माण भइरहेको छ। कोशी राजमार्गबाट आयोजनास्थल जोड्न अरुण नदीमा ७० मिटर लम्बाइको स्टील आर्क पुल निर्माण भइरहेको छ।
नामासे र रुकुलाई जोड्ने दुई किलोमिटर सुरुङ मार्ग निर्माणका लागि आवश्यक उपकरणहरू हेलिकोप्टरमार्फत ढुवानी गरिएको छ। हालसम्म ३०० भन्दा बढी ट्रिपमा उपकरण र सामग्री पुर्याइएको छ।
समन्वय र प्रगति
प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक कुलमान घिसिङको नेतृत्वमा अनुगमन टोलीले निर्माणस्थलमा व्यवस्थापक, परामर्शदाता, निर्माण व्यवसायी, र स्थानीय बासिन्दासँग छलफल गरेको छ। टोलीले समन्वय गरी निर्माण कार्यलाई तीव्रता दिन निर्देशन दिएको छ।
निर्माण कार्यमा लाग्ने चुनौती समाधान गर्दै आयोजनालाई अघि बढाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्दै घिसिङले हालसम्मको प्रगतिबाट उत्साहित भएको बताएका छन्।
वित्तीय व्यवस्थापन
यदि विश्व बैंकले लगानी नगरेमा आयोजनालाई स्वदेशी बैंक, वित्तीय संस्थाहरू र नेपाली जनताको लगानीमा निर्माण गरिने योजना छ। निर्माण लागत १.७५ अर्ब अमेरिकी डलर (झण्डै २१४ अर्ब रुपैयाँ) रहने अनुमान छ। यसमा ७०% ऋण र ३०% स्वपुँजीबाट लगानी जुटाइनेछ।
उत्पादन र प्रसारण
आयोजनाबाट वार्षिक ४.५३ अर्ब युनिट ऊर्जा उत्पादन हुने अपेक्षा गरिएको छ। हिउँदका ६ महिनामा दैनिक ६ घण्टा पूर्ण क्षमतामा चलाउने गरी डिजाइन गरिएको छ। उत्पादित विद्युत ४०० केभी प्रसारण लाइनमार्फत राष्ट्रिय ग्रिडमा जोडिनेछ।
निष्कर्ष
माथिल्लो अरुण जलविद्युत आयोजना ऊर्जा उत्पादनमा देशकै महत्वपूर्ण परियोजनाका रूपमा अघि बढिरहेको छ। चुनौतीहरूको समाधान गर्दै निर्माण कार्य समयमै सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखिएको छ।
